Pin it
Stamppot rauwe andijvie met spekjes draait om het verschil tussen zachte puree en frisse blaadjes. De andijvie gaat pas door de aardappelen wanneer de pan van het vuur is. Zo houdt hij beet en blijven de spekjes herkenbaar tussen het groen.
Met geschilde aardappelen en gewassen, fijngesneden andijvie kun je deze versie in ongeveer twintig minuten maken. Schil en was je alles zelf, trek dan tien minuten extra uit. Een klein lepeltje mosterd geeft de puree wat pit.
Kruimige aardappelen en frisse andijvie
Kies kruimige aardappelen voor een puree die makkelijk stampt. Gebruik stevige groene andijvieblaadjes zonder slappe of bruine randen.
- Kruimige aardappelen. Vormen de zachte basis en vallen tijdens het stampen makkelijk uiteen.
- Rauwe andijvie. Geeft een frisse, licht bittere smaak en knapperige beet.
- Gerookte spekreepjes. Brengen zout, rooksmaak en krokante randjes.
- Halfvolle melk. Maakt de puree smeuïg zonder dat je veel boter nodig hebt.
- Roomboter. Rondt de smaak van de aardappelen af.
- Glutenvrije mosterd. Geeft een bescheiden scherpte die bij het spek past.
- Zwarte peper. Geeft wat extra pit aan de milde puree.
Stamppot rauwe andijvie met spekjes maken
- Maak kleine aardappelblokjes. Breng water aan de kook in de waterkoker. Snijd de geschilde aardappelen in blokjes van ongeveer 1 cm zodat ze snel en gelijkmatig garen.
- Kook de aardappelen. Doe de blokjes voorzichtig in een ruime pan met kokend water. Kook ze zachtjes gedurende ongeveer 10-12 minuten tot een vork er zonder weerstand doorheen gaat.
- Bak ondertussen het spek. Bak de spekreepjes in een droge koekenpan op middelhoog vuur gedurende 8-10 minuten. Schep regelmatig om en bak ze volledig gaar volgens de verpakking. Laat ze uitlekken.
- Verwarm de melk. Verwarm de melk kort in een pannetje tot hij warm is. Controleer ondertussen of de gebruiksklare andijvie goed droog is.
- Stamp de puree. Giet de gare aardappelen af en laat ze een minuut uitdampen. Stamp ze met de boter en mosterd. Meng eerst 100 ml warme melk erdoor en voeg de rest alleen toe als de puree nog stug is.
- Schep het groen erdoor. Haal de pan van het vuur. Schep de andijvie in twee delen door de puree en meng de helft van de spekjes erdoor. Breng op smaak met peper en eventueel zout. Verdeel over vier borden en strooi de overige spekjes erop.
Kleine blokjes winnen kostbare minuten
De grootte van de aardappelstukken bepaalt hier hoeveel tijd je nodig hebt. Snijd ze echt klein en ongeveer even groot. Een paar grote stukken tussen kleine blokjes blijven langer hard. Controleer daarom een van de grootste blokjes voordat je afgiet. Een vork moet er makkelijk doorheen glijden. Geef de aardappelen extra kooktijd als dat nog niet lukt.
Laat na het afgieten overtollig vocht verdampen voordat je melk toevoegt. Begin met 100 ml en bekijk de dikte. Je kunt altijd nog wat toevoegen. Voor vier porties hoort de puree zacht te zijn maar wel op de lepel te blijven liggen.
Gebruik een gewone stamper en stop zodra de grote stukken verdwenen zijn. Montana State University adviseert zetmeelrijke aardappelen en waarschuwt voor te lang stampen, omdat de puree dan kleverig kan worden.
Droge blaadjes houden de puree stevig
Water tussen de andijvieblaadjes belandt rechtstreeks in je puree. Laat gewassen andijvie daarom goed uitlekken en droog hem met een slacentrifuge of schone doek. Snijd een hele krop in smalle reepjes van ongeveer een halve centimeter. Lange stroken zijn lastiger door de puree te verdelen en hangen bij het opscheppen aan je lepel.
Was losse andijvie onder stromend water. Gebruik geen zeep of afwasmiddel. Staat op een verpakking dat de groente gewassen en klaar voor gebruik is, dan hoeft opnieuw wassen niet. Dit sluit aan bij de FDA-richtlijnen voor het schoonmaken van verse groente. Houd de andijvie en het keukengerei ervoor gescheiden van rauw spek.
Schep de blaadjes pas op het laatst door de hete puree. Ze worden iets zachter door de warmte. Lang doorverwarmen maakt er een andere stamppot van met minder beet.
Spek bovenop blijft langer krokant
Begin met een droge koekenpan op middelhoog vuur. De spekreepjes geven tijdens het bakken zelf vet af. Spreid ze uit en schep af en toe om. In een volle pan blijven ze eerst vooral zacht. Gebruik bij een dubbele hoeveelheid liever twee pannen of bak in porties. Zet het vuur lager als de randjes donker worden terwijl het spek nog niet volledig gaar is.
Laat de gebakken spekjes uitlekken en giet het bakvet niet standaard door de stamppot. Boter en melk maken de puree al smeuïg. Bewaar de helft van het spek voor bovenop. Daar blijft de krokante buitenkant beter herkenbaar dan tussen de warme blaadjes.
Proef voordat je zout toevoegt. Spek en mosterd brengen al zout mee. Wil je kaas toevoegen, kies dan ongeveer 75 g oude kaas in kleine blokjes. Schep die tegelijk met de andijvie door de puree. Serveer meteen zodat de kaas niet helemaal wegsmelt.
Restjes opwarmen zonder droge randen
Verse andijviestamppot heeft de meeste beet. Een restje kun je wel bewaren, maar de blaadjes worden bij het opwarmen zachter. Verdeel wat overblijft in ondiepe bakjes en laat het snel afkoelen. Zet het binnen twee uur afgedekt in de koelkast op 4 °C. Eet het binnen twee dagen op of vries het in. Deze termijnen sluiten aan bij het bewaaradvies van de Britse Food Standards Agency.
Warm alleen de portie op die je gaat eten. Voeg een scheutje melk of water toe en verwarm al roerend in een pan. Het hele gerecht moet stomend heet worden. Roer ook bij gebruik van de magnetron tussendoor goed om. Warm een bewaarde portie slechts eenmaal opnieuw op.
Wil je vooruitwerken en toch knapperige andijvie houden, bewaar dan puree en gewassen, droge andijvie apart. Verwarm de puree goed voordat je de blaadjes erdoor schept.
Veelgestelde vragen
- Moet de andijvie rauw door de stamppot?
In dit recept wel. Schep de gewassen, droge andijvie door de hete puree wanneer de pan van het vuur is. De blaadjes worden iets zachter maar houden meer beet dan meegekookte andijvie.
- Is deze stamppot echt in twintig minuten klaar?
Ongeveer, als je begint met geschilde aardappelen en gebruiksklare andijvie. Snijd de aardappelen in blokjes van circa 1 cm en bak de spekjes tijdens het koken. Reken op ongeveer tien minuten extra als je zelf moet schillen, wassen en snijden.
- Hoe maak ik de stamppot vegetarisch?
Laat het spek weg en voeg bijvoorbeeld 100 g kaas met vegetarisch stremsel toe. Houd je van een krokante topping, strooi dan geroosterde walnoten over de borden. Deze variatie bevat melk en eventueel noten.
- Kan ik melk en boter vervangen?
Vervang de melk door dezelfde hoeveelheid ongezoete plantaardige drink en de boter door een plantaardig alternatief. Controleer de ingrediënten van de overige producten als je zuivel wilt vermijden. Voeg de drink geleidelijk toe zodat de puree niet te dun wordt.
- Hoelang kan ik andijviestamppot met spekjes bewaren?
Bewaar hem maximaal twee dagen in een afgesloten bakje in de koelkast op 4 °C. Laat restjes snel afkoelen en zet ze binnen twee uur koud weg. Warm een portie eenmaal op tot hij overal stomend heet is.
- Waarom wordt mijn andijviestamppot waterig?
Vaak zit er nog waswater tussen de blaadjes of is er te veel melk toegevoegd. Droog de andijvie goed en laat de afgegoten aardappelen eerst uitdampen. Voeg de laatste 25 ml melk alleen toe als de puree die nodig heeft.
- Wat kan ik erbij serveren?
De spekjes geven deze stamppot al een hartige smaak, dus extra vlees is niet nodig. Een klein beetje jus of een lepel mosterd past erbij. Houd eventuele jus apart zodat iedereen zelf de hoeveelheid kan bepalen.
